Bạn có nhân thức: Trung Quốc đã từng có một thời 'nhà giam bỏ hoang và quần chúng không cần khóa cửa'?

Mặc dầu lịch sử Trung Hoa trải dài tới 5.000 năm, các nhà sử học đều đồng tình về một kỷ nghuyên hoàng kim một mực. Triều đại nhà Trục đường được xem là đỉnh cao của nền văn minh Trung Hoa.  Nhà các con phố khởi đầu trong khoảng năm 618, khi Lý Uyên lật đổ cơ chế cai trị bạo lực và khắc nghiệt của nhà Tùy, lập nên triều đại của riêng bản thân – nhà Tuyến phố, rồi xưng là Tuyến đường Cao Tổ. Năm 626, con trai của hoàng đế Cao Tổ, Lý Thế Dân kế vị cha mình. Tuyến đường Thái Tông được nhớ đến như một trong những vị hoàng đế vĩ đại nhất lịch sử Trung Hoa. Tuyến phố Thái Tông – Lý Thế Dân. (Ảnh: Internet) Ông nổi tiếng là một chiến lược gia quân sự đại tài, có tài năng chỉ huy quân đội biên ải từ bí quyết xa hàng ngàn dặm. Ông còn là một thi sĩ, nhà thư pháp. Thời đại thống trị của Trục đường Thái Tông cõi tục đạt đến trạng thai – thái hoà thịnh vượng. Một sử gia sau này viết: “Người dùng kẻ bán chuyển di tự do mà không sợ giặc cướp, nhà lao bỏ hoang và đại chúng không cần khóa cửa, mùa màng bội thu là chuyện thường và 10 lít gạo có giá chỉ ba hay bốn đồng“. Lãnh thổ nhà Trục đường. Ảnh: NTD Tiếng Việt. Khi ấy, kinh thành của nhà Tuyến phố là thành Trường An, nằm ở vị trí Tây An hiện tại. Tham gia thời điểm đó, Trường An là đô thị lớn nhất trái đất với dân số được cho là có thể lên tới 1 triệu người. Đây là một trọng điểm đa văn hóa thu hút gần như nhà ngoại giao và học giả trong khoảng khắp trái đất. Biên chép ước lượng có hơn 100.000 người nước ngoài sinh sống tại Trường An. Nhà Tuyến phố còn là thời đại tạo ra rực rỡ của ba tín ngưỡng lớn của Trung Hoa là Phật giáo, Đạo giáo và Nho giáo. Tuyến đường Thái Tông Lý Thế Dân trong buổi tiếp kiến sứ thần từ Tây Tạng. Ảnh: NTD Tiếng Việt. Năm 645, nhà sư Trung Hoa, Huyền Trang trở về sau hành trình 17 năm tới Ấn Độ, nơi ông thỉnh được kinh Phật mang về Trung thổ Đại Trục đường. Hành trình của Huyền Trang sau này đã trở thành tư liệu sáng tác cuốn tiểu thuyết kinh điển Trung Hoa: Tây Du Ký. Tượng Lạc Sơn Đại Phật ở tỉnh giấc Tứ Xuyên được xây đắp trong suốt triều đại nhà Tuyến phố từ thế kỷ thứ 8 TCN. Với chiều cao 71 mét, đây là tượng Phật lớn nhất trái đất, đã được UNESCO công nhận là di sản thế giới. Bức tượng Phật Di Lặc lớn nhất quả đât – Lạc Sơn Đại Phật. (Ảnh: Internet) Nhà Trục đường mở mang hệ thống khoa cử để tuyển lựa chọn tài năng, một thông lệ có trong khoảng thời nhà Tùy. Nhà Tuyến phố còn thiết kế các trên hè phố Nho giáo và phát hành các phiên bản chính thức của Ngũ Kinh, cố nhiên toàn diện bình luận chọn lọc. Đông đảo những khách hàng nào muốn ra khiến quan đều phải tham dự kì thi do triều đình đơn vị, nhằm kiểm tra nắm bắt nhân thức của họ về kinh điển Nho học. Chính từ triều đại nhà Tuyến đường, tục “thưởng trà” trở nên phổ biến. Lục Vũ, hiện được nhớ đến như “Thần Trà” đã viết công trình về trà trứ danh, “Trà Kinh”, dưới thời nhà Các con phố. “Thần trà” Lục Vũ nổi tiếng thời nhà Tuyến phố. Ảnh: NTD Tiếng Việt. Nhà Tuyến đường cũng được chứng minh là thời đại huy hoàng của [nhiều loại hình] nghệ thuật, đặc biệt là thi ca. Hơn 48.000 bài thơ của hơn 2.000 thi sĩ thành lập và bây giờ không một nhà thơ Trung Hoa nào vượt qua tăm tiếng của nhì đại thi hào thời Tuyến đường: Lý Bạch và Đỗ Phủ. Nhì đại thi hào trong lịch sử Trung Hoa: Lý Bạch và Đỗ Phủ. (Ảnh: Internet) Thơ Lý Bạch theo môn phái lãng mạn phác họa phong cảnh mộng mơ trăng sáng lung linh nhiều lần nhắc đến rượu, người bạn đồng hành thân mật của thi nhân. Trái lại, Đỗ Phủ là một nhà thơ hiện thực, ông miêu tả hiện thực phố hội, cuộc sống của lê dân trăm họ và bi kịch chiến tranh ở biên thuỳ phía Tây. Dù rằng có những thương vong trong các chiến dịch phía Tây mà Đỗ Phủ nhắc tới, quân đội nhà Các con phố thực thụ hùng mạnh. Quá trình từ Các con phố Thái Tông tới Trục đường Huyền Tông là kỷ nghuyên thăng bình cực thịnh. Người ta biết đến Con đường Huyền Tông bởi tình yêu của ông với âm nhạc và thi ca và nhất là sự say đắm mê của ông đối với hậu phi Dương Quý Phi. Mối tình nổi tiếng của Con đường Huyền Tông với một trong 4 đại mỹ nhân Trung Hoa, Dương Quý Phi. Ảnh: NTD Tiếng Việt. Sau đó tham gia năm 755, tai họa ập tới. Một vị tướng tên là An Lộc Sơn chỉ huy 16 vạn binh quân nhân nổi loàn kháng cự hoàng đế, buộc triều đình phải bỏ chạy khỏi kinh đô. Quân lính triều đình cho rằng lòng say đắm mê Dương Quý Phi của hoàng đế chính là nguyên cớ làm cho ông xao nhãng quốc sự và không phát sinh ra âm mưu phản bội của An Lộc Sơn. Quân đội triều đình buộc hoàng đế treo cổ ái phi của ông. Sau 8 năm tranh đấu, sau cùng triều đình nhà Các con phố đã làm được hòa ước với An Lộc Sơn. Huyền Tông quá muộn phiền nên dường ngôi cho đàn ông. Trong khoảng đây khắc ghi điểm bắt đầu cho sự suy vi của nhà Trục đường. An Lộc Sơn dấy binh bội phản. Ảnh: NTD Tiếng Việt. Theo một phần hòa ước, lãnh đạo phiến quân được miễn tội và bổ dụng khiến lãnh đạo quân sự ở đa dạng vùng. Tuy nhiên, kể trong khoảng đó hết đời vua này đến đời vua khác luôn phải cực nhọc chống chọi duy trì quyền kiểm soát địa phương. Sau này, hoán vị quan được trao quyền thống lãnh quân triều đình bảo kê hoàng đế lại mở màn lạm quyền, giết hại hoàng đế đến mấy lần. Sau năm 860, tình thế trở thành hỗn loạn. Chính quyền quá phân tán chẳng thể giữ vững nền cai trị. Các băng cướp lan tràn khắp vùng quê thậm chí thỉnh thoảng còn tiến công thành luỹ. Năm 970, nhà Tuyến đường cuối cùng cũng đi đến hồi kết. Hiện tại, kỷ nguyên Đại Tuyến đường được nhớ đến như đỉnh cao của nền tân tiến Trung Hoa. Trung Quốc sẽ chẳng bao giờ nữa trải qua một giai đoạn thăng bình cực thịnh huy hoàng về rất nhiều các mặt kinh tế, chính trị, văn hóa và nghệ thuật như 130 năm từ Các con phố Thái Tông đến Trục đường Huyền Tông. Nhà Tuyến phố thực thụ là thời đại hoàng kim. [embedded content] Theo NTD Tiếng Việt  Xem thêm: